Η Ιδιωτικότητα ως Δικαίωμα

Να πάρουμε κάποια πράγματα από την αρχή γιατί θα μας θάψει η λήθη και -αναμφισβήτητα- η βλακεία. Αρχίζω λοιπόν μια σειρά από αναρτήσεις που θα αναφέρονται στην έννοια της ιδιωτικότητας, επί της οποίας σκόνταψα εκπονώντας την πτυχιακή μου. Το θέμα είναι διαχρονικό και επανέρχεται συχνά στην επικαιρότητα με διάφορα γεγονότα. Οι υποκλοπές της News of the World, η υπηρεσία Google+ ως μέρος του φαινομένου του social networking, τα smartphones με εφαρμογές που βασίζονται στην τοποθεσία κ.ο.κ είναι μερικά μόνο παραδείγματα από τα οποία μπορεί να ξεκινήσει κανείς μια συζήτηση για την ιδιωτικότητα. Στην ανάρτηση αυτή ωστόσο, όπως μαρτυρά κι ο τίτλος, θα γίνει λόγος για την ιδιωτικότητα ως δικαίωμα.

Η Ιδιωτικότητα (Privacy) είναι ένα θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα. Εμπνέει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και αξίες, όπως το δικαίωμα του συνεταιρίζεσθαι και της ελευθερίας του λόγου. Θεωρείται ένα από τα πιο σημαντικά ανθρώπινα δικαιώματα της σύγχρονης εποχής.

Η ιδιωτικότητα είναι αναγνωρισμένη σε όλο τον κόσμο σε διάφορες περιοχές και πολιτισμούς. Είναι προστατευμένη από την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (Universal Declaration of Human Rights), την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (European Convention on Human Rights), το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα (International Covenant on Civil and Political Rights), καθώς και σε πολλές άλλες διεθνείς και περιφερειακές συνθήκες για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Σχεδόν κάθε χώρα του κόσμου περιλαμβάνει το δικαίωμα της ιδιωτικής ζωής στο σύνταγμά της. Στην Ελλάδα το Σύνταγμα (Άρθρο 9, 9Α) αναγορεύει την κατοικία του καθενός σε άσυλο και ορίζει την ιδιωτική και οικογενειακή ζωή του ατόμου απαραβίαστη. Σε όσα συντάγματα δεν αναγνωρίζεται ρητά διάταξη περί ιδιωτικότητας, η δικαιοσύνη έχει εντοπίσει το δικαίωμα σε άλλες διατάξεις. Οι πιο συνηθισμένες διατάξεις για την ιδιωτικότητα περιλαμβάνουν τα δικαιώματα του απαραβίαστου της κατοικίας, το απόρρητο των τηλεπικοινωνιών και την προστασία προσωπικών και ευαίσθητων δεδομένων.

Ενώ η έννοια της ιδιωτικότητας υπάρχει στο συλλογικό ασυνείδητο από πολύ παλιά, ως αντικείμενο ακαδημαϊκής έρευνας πρωτοεμφανίζεται το 19ο αιώνα. Τότε ο ημερήσιος τύπος της εποχής, έχοντας κληρονομιά την αδιακρισία των ρεπόρτερ και αξιοποιώντας τη σύγχρονη τεχνολογία (βλ. κινητές φωτογραφικές μηχανές και την εξέλιξη της τυπογραφίας), επιδίδεται σε μη εξουσιοδοτημένες φωτογραφήσεις διασημοτήτων της εποχής. Ορμώμενοι από αυτές τις εξελίξεις, οι Samuel Warren και Louis Brandeis, στο σημαίνον άρθρο τους «The Right to Privacy» παραθέτουν τη ρήση του ανώτατου δικαστή Cooley ορίζοντας την ιδιωτικότητα ως το «δικαίωμα να μένεις μόνος».

Από τότε μέχρι σήμερα η ιδιωτικότητα έχει αποκτήσει διαφορετική νοηματοδότηση δεδομένου του χωροχρονικού πλαισίου που τη συναντούμε. Αξίζει να υπογραμμιστεί στα παραπάνω η συγκυρία κάτω από την οποία ορίστηκε στη δύση η ιδιωτικότητα ως δικαίωμα: το πέρας του 2ου παγκόσμιου πολέμου. Το γεγονός αυτό δεν είναι διόλου τυχαίο. Στη διάρκεια του πολέμου κάθε επέλαση των Γερμανών στην Πολωνία συνοδευόταν και από μια «επίσκεψη» στο ληξιαρχείο της εκάστοτε πόλης. Η αναγραφή του θρησκεύματος στους ονομαστικούς καταλόγους των κατοίκων, οδήγησε σαφώς ταχύτερα στον εντοπισμό και τη σύλληψη Εβραίων.

Σε επόμενες αναρτήσεις θα γίνει αναφορά στον ορισμό της ιδιωτικότητας, τις μορφές που αυτή λαμβάνει και τις οπτικές υπό τις οποίες μπορούμε να την εξετάσουμε.

Advertisements

~ από root στο 29 Ιουλίου, 2011.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: